[Chương I] Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển

[Chương I] Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển

Bạn đã bao giờ tự hỏi mình rằng ai đã tạo ra bóng rổ chưa? Các quy tắc ban đầu là gì? Nó đã thay đổi như thế nào kể từ lần đầu tiên được phát minh? Cùng chúng tôi tìm hiểu về môn bóng rổ: lịch sử ra đời và sự phát triển ở trong bài viết này nhé.

1. Nguồn gốc lịch sử môn bóng rổ – Bóng rổ ra đời ở đâu?

Vào năm 1891, một giáo viên thể dục thể chất tại học viện Springfield – Dr. James Naismith (1861-1936) đã phát minh ra bóng rổ.

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 1

Khi đó là vào mùa đông, các sinh viên không thể tham gia các môn thể thao ngoài trời. Do vậy, nhà trường đã yêu cầu Naismith sáng tạo ra một môn thể thao trong nhà mới.

Naismith nhớ lại trò chơi ném đá mà anh đã từng chơi khi còn nhỏ. Tự hỏi rằng làm thế nào để ném một quả bóng vào đúng mục tiêu? Đội nào ném được nhiều bóng nhất vào mục tiêu sẽ giành chiến thắng.

Naismith đã gọi trò chơi mới của mình là bóng rổ và viết lên 13 quy tắc. Dụng cụ khi ấy mới chỉ là hai chiếc giỏ đựng hoa quả và một quả bóng đá. Mỗi đội có 9 người chơi, Naismith ném quả bóng lên không trung để phát động trận đấu đã bắt đầu. Vào ngày 21/12/1891, trò chơi bóng rổ đã chính thức ra đời tại Springfield, Massachusetts.

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 2

Môn thể thao mới này nhanh chóng trở nên phổ biến trên toàn khu vực. Học sinh của Naismith tiếp tục trở thành giáo viên và huấn luyện viên, truyền bá trò chơi. Các đội bóng xuất hiện ngày càng nhiều ở các trường trung học và cao đẳng. 

Rất nhiều người hâm mộ đã đổ xô đi xem môn thể thao thú vị này. Chẳng mấy chốc các giải đấu chuyên nghiệp được hình thành và trò chơi lan rộng đến mọi nơi trên thế giới.

Vào năm 1936, bóng rổ đã trở thành một môn thể thao Olympic.

 

>>>>>>> Có thể bạn sẽ muốn biết: Giải bóng rổ VBA: Lịch sử hình thành và quá trình phát triển

 

2. Tại sao bóng rổ phát triển mạnh?

Vì bóng rổ được thành lập bởi YMCA, một tổ chức Cơ đốc giáo, nên sự lan truyền của trò chơi cũng trùng khớp với các hoạt động truyền giáo và y tế được thực hiện. Ngay sau đó, YMCA đã sử dụng bóng rổ như một phần công việc của mình ở nước ngoài và trong khu vực Bắc Mỹ.

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 3

Tương tự như bóng đá Mỹ, các trường đại học trở thành nơi quan trọng để truyền bá bóng rổ. Với những tháng mùa đông dài ở nhiều nơi trên nước Mỹ, mọi người càng tìm kiếm nhiều sự giải trí trong thời gian này. 

Các quy tắc mới bao gồm dẫn bóng và khái niệm phạm lỗi trong các trò chơi dần hình thành. Đến cuối những năm 1910, hầu hết các quy luật chơi bóng rổ ngày nay đã được phát triển trong các giải đấu đại học.

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 4

Chính chiến tranh và nền kinh tế thay đổi nhanh chóng đã giúp môn thể thao này lan rộng hơn. Trên thực tế, các trò chơi quốc tế đầu tiên được tổ chức là kết quả của Thế chiến I. Ở trong nước, bóng rổ tiếp tục lan rộng trong các trường đại học vào những năm 1920 và 1930, ngay cả khi các giải đấu chuyên nghiệp vẫn chưa phát triển. Đến năm 1938 và 1939, giải đấu vô địch quốc gia (NIT) và hiệp hội thể thao trường đại học quốc gia (NCAA) đã được ra đời. Vào năm 1937 và 1946, Liên đoàn bóng rổ quốc gia (NBL) và Hiệp hội bóng rổ Mỹ (BAA) cũng đã được hình thành. Sau đó vào năm 1949, NBL và một số đội BAA đã hợp nhất thành hiệp hội bóng rổ Quốc gia NBA.

3. Sự phát triển của môn bóng rổ trên thế giới

Quá trình phát triển của bóng rổ từ năm 1891 cho tới nay có thể chia ra làm 5 giai đoạn chính:

Giai đoạn 1: 1891 – 1918

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 5

Từ một trò chơi vận động, bóng rổ dần trở thành môn thể thao có tất cả những đặc điểm tiêu biểu của riêng mình.

+ Năm 1894 tại Mỹ đã xuất bản những quy tắc thi đấu chính thức đầu tiên. Đồng thời hoàn thiện tất cả những chiến thuật và cách chơi bóng rổ tốt.

+ Năm 1904, bóng rổ trở thành một môn thể thao thi đấu tại Đại hội thể thao toàn nước Mỹ và được thi đấu biểu diễn tại Thế vận hội Olympic lần thứ III (nuớc Mỹ).

+ Năm 1913, giải vô địch bóng rổ Châu Á lần đầu tiên được tổ chức tại Manili (Philippin)

Giai đoạn 2: 1919 – 1931

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 10

Nhiều nước đã thành lập hiệp hội bóng rổ và bắt đầu có những cuộc thi đấu Quốc tế.

+ Năm 1919, giải bóng rổ quốc tế đầu tiên được tổ chức giữ các đội quân đội của Ý, Mỹ và Pháp.

+ Nam Mỹ và các nước Đông Nam Á cũng tổ chức giải bóng rổ của riêng mình.

+ Năm 1923: Tổ chức cuộc thi đấu hữu nghị dành cho nữ giữa 3 quốc gia là Pháp, Ý và Tiệp Khắc.

Giai đoạn 3: 1932 – 1947

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 5

Đây là giai đoạn bóng rổ phát triển mạnh trên toàn thế giới. Ngày 18/6/1932, thành lập Liên đoàn bóng rổ quốc tế FIBA với 8 nước tham gia.

+ Năm 1935: Giải bóng rổ vô địch Châu Âu được tổ chức tại Thụy Sỹ.

+ Năm 1936: Bóng rổ Nam được thêm vào chương trình thi đấu của Olympic lần thứ XI tại Berlin với 21 nước tham dự.

+ Năm 1938: Giải bóng rổ nữ Châu Âu được tổ chức tại Roma và đội bóng Ý đã đoạt được chức vô địch.

Giai đoan 4: 1948 – 1965

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 7

Bóng rổ trong giai đoạn này không những phát triển về bề rộng mà còn cả về bề sâu trên toàn thế giới. Một sự tiến bộ đặc biệt là kỹ thuật ném bóng rổ bằng tay cùng với các hình thức chuyền bóng, dẫn bóng và các động tác giả đa dạng đã nâng tổng số điểm trung bình trong một trận từ 20 – 30 lên tới 50 – 60 điểm. Trong chiến thuật, người ta đã thay đổi lối chơi ngẫu hứng của từng VĐV sang lối chơi đồng đội.

+ Năm 1948: Liên đoàn bóng rổ thế giới có 50 nước tham gia. Môn bóng rổ mini dành cho trẻ em lứa tuổi từ 8-12 do một người Mỹ là T. Artrer lần đầu tiên được ra mắt công chúng.

+ Năm 1950: Giải bóng rổ nam thế giới lần đầu tiên được tổ chức tại Achentina

+ Năm 1953: Bóng rổ vô địch nữ thế giới được tổ chức lần đầu tại Chi-lê.

+ Năm 1965: Liên đoàn bóng rổ thế giới đã có 122 hội viên. 

Giai đoan 5: 1966 đến nay

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 8

Giai đoạn này đánh dấu sự khủng hoảng trong thi đấu bóng rổ (các đội có ưu thế về điểm về điểm thường không tấn công, chuyền qua chuyền lại nhằm kéo dãn hàng phòng thủ của đối phương để có thể đột phá hay chuyền bóng cho VĐV có chiều cao đang đứng sẵn ở dưới rổ) bằng cách đưa ra đưa ra một số điều luật bổ sung.

+ Năm 1972: Bóng rổ nữ được thêm vào thế vận hội.

+ Năm 1983: FIBA hợp nhất 157 liên đoàn bóng rổ quốc gia của cả 5 châu lục.

+ Năm 1987: FIBA tăng lên 168 nước thành viên

+ Năm 1988: FIBA tăng lên 202 nước thành viên.

+ Hiện tại: FIBA gồm có 168 nước thành viên.

 

>>>>>> Có thể bạn sẽ muốn xem thêm: Luật bóng rổ 3×3 Fiba mới nhất từ Liên đoàn bóng rổ Việt Nam

 

4. Lịch sử phát triển của bóng rổ Việt Nam

Tìm hiểu về môn bóng rổ: Lịch sử ra đời và sự phát triển 9

Bóng rổ du nhập vào Việt Nam cùng với thời kỳ thực dân Pháp xâm lược. Lúc này, môn thể thao này chưa phổ biến, vẫn còn non kém, chiến đấu vẫn còn ăn thua, không chơi đẹp.

Phong trào thể dục thể thao và chơi bóng rổ được quan tâm hơn sau cách mạng tháng 8 thành công. Xong được một khoảng thời gian, phong trào này lại bị lắng xuống để tập trung lực lượng, tinh thần, sức lực cho cuộc kháng chiến chống Pháp.

Phong trào bóng rổ phát triển lại sau năm 1954 (hòa bình lập lại ở miền Bắc) tại các khu vực Miền Bắc như: Lạng Sơn, Quảng Ninh, Hà Nội,.. Miền nam thì bóng rổ không được chú trọng nhữ những môn thể thao khác.

Từ năm 1975 trở đi, có rất nhiều thanh thiếu niên yêu thích và chơi môn thể thao này. Phong trào chơi bóng cũng trở nên sôi động hơn tại các trường đại học, cao đẳng, trung học và cả trường dạy nghề.

Năm 1992, Hiệp hội bóng rổ Việt Nam được đổi tên thành Liên đoàn Bóng Rổ Việt Nam (VBF) và được làm thành viên chính thức của Liên đoàn bóng rổ quốc tế.

Có thể nói, bóng rổ đã trải qua rất nhiều sự thay đổi. Cho tới nay, nó được coi là một môn thể thao phổ biến nhất trên thế giới. Dù bạn là một người mới học bóng rổ hay đã chơi thuần thục thì vẫn nên tìm hiểu về bóng rổ nhé. 

[Total: 2   Average: 3/5]